ONDE HAI PAZ?

 Gaivota que vas voando

onda o ceo bica o mar

mira se por aí as ondas

viron unha pomnba pasar.

Leva no peteiro unha rama

ollos chorosos e pulma branca.

Foxe das bombas, da guerra

e vai esculcando a Terra

para ver se atopa paz.

20 DE XULLO DE 1936

Lectura do bando de guerra,

(horror na nosa terra)

láiase en soidade Pontevedra.

                                     Infausta data,

                                    funesta,

                                    desafortunada...

Iníciase  unha despiadada,

sistemática e cruel represión

violencia salvaxe e premeditada,

violencia atroz e desalmada

contra persoas de calquera idade

violencia sen distinción,.

                                     Inhumanidade

Medo e coerción.

                                    Corenta anos de terror.

O espanto e o pavor

apropiáronse da vila

(das rúas, prazas e fogares),

do aire, da ría...

a calquera hora

tanto daba se era noite ou día.

E encheuse a vila de tebras,

da chamada delación fría,

de densos e asfixiantes silencios,

de segredos de temor e nebra...

                                     E inda, despois de tantos anos,

                                       espérase que clarexe

                                     coa luz da xustiza e a reparación.

HOXE NAI NOVENTA

 HOXE, HAI NOVENTA

Violentaron a liberdade,

racharon coa orde,

encheron de medo corazóns e entrañas,

esnaquizaron a legalidade.

Sementaron odio e traxedia,

tinguiron de espantos o futuro,

encerraron esperanzas tras os muros,

atormentaron con facas e cadeas.

Ríos de fel percorreron aldeas

e regaron silencios que agochaban traxedias.

Xurdiron cunetas cheas de bolboretas negras.

Choraron os ventos de pena

e os mares berraban ondas vermellas.

Almas xeadas, enfurecidas, feras,...

petaban polas noites en casas alleas,

(ameazan, requisan, torturan, apresan...).

Opresión e violencia entre as tebras.

Chove metralla.

Coiteladas de loito.

Actos salvaxes que escravizan e aldraxan.

Dor a moreas.

Compaixón erma.

Represión noxenta.

Estremécese a terra.

Tempestade de fame e miseria.

Guerra.

CANCIÓN PARA QUE ESCAMPE

 Choiva, choiviña

vai descansar

que vén o recreo 

e queremos xogar.

Cando regresemos

á clase traballar,

poderás de novo

o patio mollar.

GRAZAS MAMÁ

 GRAZAS MAMÁ

Os soños dunha nai

que sempre nos acompaña

-que está preto  inda que marchou-,

os traballos afoutos, denodados

para alixeirar cargas,

os esforzos para acender o sol

nas escuridades sementadas de dor...:

-        Triturar as pedras

que pexasen o noso camiño

e obstruísen o futuro.

-        Arrastrar aludes de neve

para apagar o incendio

dos medos e das inseguridades.

-        Brandir espadas de verbas

para abrir camiños na selva

do abuso e a inxustiza.

-        Tecer os elos do agarimo

e da esperanza.

-        Estalar as cores

para rebrotar a ledicia

no medio da tristura e a soidade.

-        Transmitir serenidade

ante os ouveos que arrepían

na escuridade do día.

-        ...

Sempre houbo versos de alento,

cantigas de amor e sosego,

apertas cargadas de xulepe,

conversas de tradición e arraigo,

lembranzas da terra e das xentes,

olladas con perfume de rosa,

caricias de arroz con leite,

bicos con sabor a rosca...

Sempre estarás en nós,

na pel,  no sangue, no pensamento...

Agora máis ca nunca

es voaxa de estrelas

e chíscanos os ollos

cada vez que escintilan elas.

CUN LIBRO...

 

Para evadirse do mundo

e para mergullarse nel,

para viaxar sen moverse

e para aproveitar o lecer,

para descubrir un enigma

e para facelo crecer,

para pasar moito medo

e para nada temer...

Faite cun fascinante libro

e dedícate a ler.

AMAR A LECTURA?

 Polos emocionados labirintos

do noso cerebro,

da nosa memoria,

gardamos epítomes das pegadas

que expresións e palabras

deixaron en nós co tempo.

Cadaquén, seguramente,

ten un epítome diferente.

 

Son seleccións moi coidadas,

pola experiencia filtradas

(as nosas propias interpretacións

do que lemos

nesas follas polas que navegamos

nun lugar acolledor).

 

Os libros non son

meras follas de papel

dos que brotan palabras

ou que se acubillan nel.

Son anacos de mundos

atesourados en cada liña.

Unha fermosa orquestra

que engaiola coa melodía

de cada letra que soa,

de cada palabra escrita

xa en prosa ou en poesía.

 

Libros nos que nidifican,

moi ben acomodadas,

páxinas lixeiras ou absorbentes

que nos fan amar as palabras.

 

Os termos pairan nas follas

levando ideas e sensacións,

voces acordes e disidentes,

críticas e aventuras,

información, filosofía,

dores,  cariño e tenrura,

soños, desexos e ilusións,

tristezas, misterio e alegrías...

Como non amar a lectura?

NUNS SITIOS SOBRA, MENTRES NOUTROS FALTA

 Non hai lume, nin lareira,

nin se entra na cociña,

non hai nada que cocer.

Non se atopan nin no campo

(vougo, deserto, arrasado)

raíces para un bocado

nin follas para morder.

Ningunha persoa á mesa,

pois... compartir a fame,

a quen cres que lle interesa?

PRIMAVERA QUE DESPIDE O INVERNO

 Hoxe é o día

onde a primavera

se reúne co inverno

-que se conxelaba só-

para darse unha aperta

e danzaren co vento

apenas un intre,

un momento,

dúas estacións veciñas

que se dan o relevo

no óvalo do tempo.

8 DE MARZO

 

Un 8 de marzo máis

amosámonos xuntas.

Reclamamos e demandamos

que liberen os nosos dereitos,

que xa levan moito tempo

contravidos, esquecidos,

vencidos, acantoados...

Querémolos todos ceibos!

 

Denunciamos brechas,

obstáculos e cambadelas,

violencias, acosos e actitudes sociais

-máis propias do plistoceno-

que, dunha maneira ou doutra,

tentan facernos de menos.

 

Falamos por aquelas

que non poden falar,

porque que as amordazan

ou silenciaron...,

porque as obrigan a calar.

 

Querémonos todas vivas,

libres para decidir,

afoutas e sen  medos.

Demandamos xustiza

unidas como elos.

Esiximos todas xuntas

a igualdade real,

esa que nos pertence

por sermos e por estar.

 

23 DE FEBREIRO 2026: A ROSALÍA

 Facho que alumeaches

coa túa luz conspicua

achegando amenceres

ao tempo fusco da lingua.

Con lírica emoción

usaches o idioma das ondas,

do devalar das mareas,

do desfilar continuo do tempo,

do aroma das roseiras,

das efémeras folerpas,

do zafrear rítmico do vento,

do escintileo das estrelas, ...

Calíope de perentoria pluma

que, con verba certeira,

denunciaches estruturas

de desigualdade, opresivas,

de  abuso e inxustiza...

ou os actos que degradan,

ou que vilmente agachan

a nosa alma cultura.

 

Ninfa construtora de versos,

loitaches contra cairos e poutas

empuñando a espada das letras

para evitar que esgazasen

os piares da convivencia

e  para animar a rachar

os elos das nosas cadeas.

Unha loita comprometida,

unha loita, inda vixente,

que sinalaba outrora

o que hogano, por desgraza,

faise cada vez máis presente:

a hostilidade á diferenza,

tiranía e clasismo,

aporo  e xenofobia,

abuso de poder e clase...

Da literatura referente,

prendidas nos teus poema

achamos as sementes

do que somos e sentimos,

dos alicerces da lingua,

dos seus cimentos, da base.

 

ADIVIÑARÁS?

 Tapas de cartón adornadas

precisan ser fortes porque gardan

follas e follas con palabras

que se esvaerían no vento

se non estivesen encerradas.

A PESAR DOS DESEXOS

 

UN ANO NOVIÑO

 Un ano noviño 

naceu en xaneiro,

dos doce meses

ese é o primeiro.

Xaneiro de frío,

dalgunhas nevadas,

de saír á rúa

e atopar xeadas.